Տիրան Տիրան` (ծն.թ.անյայտ-մօտ 358) հայոց թագաւոր 338-350-ին: Յաջորդեր է հօրը՝ Խոսրով Բ. Կոտակին, քաղաքական անբարենպաստ ու խառնակ պայմաններու մէջ։ 338-ի գարնան, երբ Պարսից արքայ Շապուհ II-ի զօրքերը ներխուժած են Հայաստան, Տիրան Հայոց կաթողիկոս Վրթանէս Ա Պարթևի հետ հարկադրաբար ապաստանած է Բիւզանդիա։ Գահին վերահաստատուած է 339-ի գարնան՝ …
Read More »ԱՐԱ ԳԵՂԵՑԻԿ ԵՒ ՇԱՄԻՐԱՄ
ԱՐԱ ԳԵՂԵՑԻԿ ԵՒ ՇԱՄԻՐԱՄ Առասպելը պահպանուած է Խորենացիի եւ Թ. Արծրունիի մօտ, ինչպէս նաեւ կցկտուր ձեւով՝ ժողովուրդի մօտ: Խորենացին որպէս աղբիւր կը յիշէ Մար-Ապպաս ասորի պատմիչը: Ան կը վկայէ նաեւ, թէ Արայի եւ Շամիրամի մասին առասպելներ կը պահուի ժողովուրդին մէջ: Այդ առասպելներու արձագանգները Վանի շուրջ ապրած են մինչեւ 19-րդ դար: …
Read More »ԱՐՏԱՇԷՍ ԵՒ ԱՐՏԱՒԱԶԴ
ԱՐՏԱՇԷՍ ԵՒ ԱՐՏԱՒԱԶԴ Խորենացին կը նկարագրէ Արտաշէսի աշխարահաշինութիւնը, գիտութեան, արուեստի հովանաւոր ըլլալը եւ ապա անոր մահը: Մահուան ծէսը կը նկարագրուի մանրամասն: Խորենիցին կը նշէ, թէ «Որչափ ամբոխութիւնք մեռան ի մահուանն Արտաշէսի, սիրելի կանայք եւ հարճք եւ մտերիմ ծառայք»: Ընդհանուր ինքնամոռաց սուգը այնքան կործանարար էր, որ կ՛արդարացուի արքայազն Արտաւազդի …
Read More »ՆՈՊԷԼԵԱՆ ՄՐՑԱՆԱԿ
ՆՈՊԷԼԵԱՆ ՄՐՑԱՆԱԿ Նոպէլեան մրցանակը նուիրուած է երկրաչափ ԱլՖրէտ Նոպէլի յիշատակին: Ա.Նոպէլ Շուէտացի քիմիագէտ է: Ան հնարած է տինամիթը 1867-ին: Ան այս հնարքէն վաստակած բոլոր հարստութիւնը կտակած է տարեկան դրութեամբ կազմակերպուելիք մրցանակի մը: Այս մրցանակը իր անունով կը կոչուի Նոպէլեան մրցանակ եւ կը շնորհուի հետեւեալ ասպարէզներուն մէջ …
Read More »ԿՈՐԻՒՆ
ԿՈՐԻՒՆ Կորիւն հայ պատմիչ, վարդապետ, թարգմանչաց շարժման գործիչ։ Մեսրոպ Մաշտոցի առաջին աշակերտներէն։ Մեսրոպ Մաշտոցի և Սահակ Պարթևի յանձնարարութեամբ ուսուցանելու մեկնած է Հայաստանի գաւառները։ Ապա՝ ուղարկուած է Ասորիք և Կ.Պոլիս՝ ասորերէնի և յունարերէնի մէջ հմտանալու։ Կորիւնը հայրենիք վերադարձեր է 431էն յետոյ՝ իրեն …
Read More »ԱՇԽԱՐՀԻ 7 ՆՈՐ ՀՐԱՇԱԼԻՔՆԵՐԸ
ԱՇԽԱՐՀԻ 7 ՆՈՐ ՀՐԱՇԱԼԻՔՆԵՐԸ Փորթուգալի մայրաքաղաք Լիզպոնի «Էսթատիօ Տալուզ» մարզադաշտին մէջ 2007-ին, յայտարարուեցան աշխարհի 7 նոր հրաշալիքներուն ընտրութեան արդիւնքները: Համացանցի կամ հեռաձայնի ճամբով կատարուած քուէարկութեան մասնակցած էր շուրջ 100 միլիոն հոգի: Աշխարհի 7 նոր հրաշալիքներու ընտրարշաւը ընթացք առած էր 2000 թուականին՝ զուիցերիացի շարժանկարի արտադրիչ, գրող եւ օդաչու Պեռնար Վեպէրի կողմէ: …
Read More »ՀԱՅՈՑ ՉԱՍՏՈՒԱԾՆԵՐԸ
ՀԱՅՈՑ ՉԱՍՏՈՒԱԾՆԵՐԸ ԱՆԱՀԻՏ.-Մայրութեան եւ պտղաբերութեան չաստուածուհի: ԱՍՏՂԻԿ.-Սիրոյ եւ գեղեցկութեան չաստուածուհի: Կոչուած է նաեւ «Ոսկեծղի», «Վարդամատն»: ԱՐԱՄԱԶԴ.-Հայոց հեթանոսական դիցարանի գերագոյն չաստուածը, ան չաստուածներու հայրն էր: ԾՈՎԻՆԱՐ.-Ջուրի, ծովու, անձրեւի չաստուած: Կրած է նաեւ Նար անունը: ՄԻՀՐ.-Կենսատու լոյսի, մաքրութեան եւ բարութեան չաստուած: ՆԱՆԷ.-Արամազդի երկրորդ դուստրը, Անահիտի եւ Միհրի քոյրը, իմացութեան, ողջախոհութեան չաստուած: ՎԱՀԱԳՆ.-Ամպրոպի, …
Read More »ՄԱՅԻՍԵԱՆ ԱՆԿԱԽՈՒԹԻՒՆԸ
ՄԱՅԻՍԵԱՆ ԱՆԿԱԽՈՒԹԻՒՆԸ Ա.-ԹՈՒՐՔ-ԱՆԴՐԿՈՎԿԱՍԵԱՆ ԲԱՆԱԿՑՈՒԹԻՒՆՆԵՐԸ ՏՐԱՊԻԶՈՆԻ ՄԷՋ 1918-ի Փետրուար 14-ին Կովկասեան ճակատին մէջ կը սկսին թրքական յարձակումները: Հայկական ջոկատները հերոսաբար կը մարտնչին, սակայն ի վիճակի չեն ըլլար թուրքերը կասեցնելու: Թուրքերուն …
Read More »ԵՒՐՈՊԱՑԻ ԵՐԱԺԻՇՏՆԵՐ
ԵՒՐՈՊԱՑԻ ԵՐԱԺԻՇՏՆԵՐ ՏԻԳՐԱՆ ՄԵԾԻ ՄԱՍԻՆ ԳՐԱԾ ԵՆ 24 ՕՓԵՐԱՆԵՐ 1-Ալեքսանտր Սկարլատի 1659-1725 «Տիգրան Մեծ» իտալերէն 2-Նիկոլա Պիչչինի 1728-1800 «Տիգրան Մեծ» իտալերէն 3-Տ.Ալբինոնի 1674-1745 «Տիգրան Մեծ թագաւոր Հայաստանի» իտալերէն 4-Մ.Բոնոնչինի 1675-1726 «Տիգրան Մեծ թագաւոր Հայաստանի» իտալերէն 5-Ն.Ռիջինի 1756-1812 «Տիգրան Մեծ» իտալերէն 6-Ճ.Պ. Լամբուրեան 1706-1781 «Տիգրան Մեծ» իտալերէն 7-Ֆ.Գասպարինի 1714-1787 «Տիգրան Մեծ» …
Read More »ՀԱՅ ԺՈՂՈՎՈՒՐԴԻ ԿԱԶՄՈՒԹԻՒՆԸ
Հայ Ժողովուրդի Կազմութիւնը Հայ ժողովուրդի կազմութիւնը բազմաթիւ դարերու վրայ կ՛երկարի: Այս կազմաւորումին հիմք ծառայած են Հայկական լեռնաշխարհի բնիկ ցեղերը: Միաձուլման ընթացքին վրայ ազդած են բնականաբար դրացի կարգ մը ժողովուրդներ, ինչպէս Խեթերը կամ Հիթիթները՝ արեւմտեան սահմաններուն վրայ եւ Խուռիները՝ հարաւի մէջ: Այսուհանդերձ, հիմնական դերը խաղացած են Հայասայի հայկական ցեղերը եւ արմէնները: …
Read More »
ԵԳ Երիտասարդական Գրասենեակ